Melkveebedrijf De Elzenhof | Groeien naar morgen

Aan de rand van Nationaal Park Veluwezoom, aan de voet van de Posbank, hebben Wilco en Rosan hun biologische melkveebedrijf. De natuur is niet alleen ‘buurman’, maar een partner in de bedrijfsvoering. “Natuurinclusief werken past het beste bij ons, en bij het gebied”, zegt Wilco.

Op 150 hectare pachtgrond houden ze 140 koeien. Het land is ingericht met o.a. kruidenrijke graslanden, knotwilgen en percelen die in samenwerking met Geldersch Landschap en Natuurmonumenten worden beheerd. Ook krijgt de bodem bijzondere aandacht. Daarom experimenteren ze met composteren en onderzaai.

Composteren: een succesvolle pilot

Het composteren begon als praktische oplossing voor jacobskruiskruid. “Later kwam de ingeving om de gemeente erbij te betrekken”, vertelt Wilco. Ondertussen draait een pilot waarin grote hoeveelheden (berm)maaisel en blad thermisch worden gecomposteerd op het bedrijf. De compost wordt in het najaar gestrooid op het grasland. Binnenkort volgt een proef met bokashi, een snellere methode waarbij plantmateriaal wordt gefermenteerd. “De komende tijd willen we gaan meten wat compost en bokashi doet met de gewasopbrengst en de bodem”, zegt Wilco. De kringloopwijzer laat bijzonder mooie resultaten zien als een stikstofbodemoverschot die al drie jaar op rij onder de 20 zit. Nu is het tijd dat in het veld beter met cijfers te onderbouwen.

Biodiversiteit in de akker

Ook bij de teelt van mais zoeken ze naar manieren om natuur meer te integreren. Door onderzaai met klaver, stokboon en pompoen ontstaat een gewas dat insecten aantrekt en de bodem verrijkt. “Veel mensen hebben een negatief idee over mais”, zegt Wilco. “Maar dat is helemaal niet nodig! Bij ons vliegen bijen en insecten tussen de planten, en de combinatie met vlinderbloemigen maakt het positief voor de bodem.” Rosan vult aan: “Ondertussen passen meer boeren uit de omgeving onderzaai toe omdat je grond en daarmee je volggewas het ook veel beter doet. Dat is leuk om te zien.”

Samenwerken in de regio

De ligging op landgoed Biljoen biedt kansen, maar ook uitdagingen. Toen het landgoed in 2016 werd verkocht aan de provincie, ontstond een gebiedsproces waarin boeren, natuurorganisaties en natuurbeheerders tot een gezamenlijke visie kwamen. Wilco’s ideeën over natuurversterking en -herstel kregen hierin een plek. “Probeer je niet teveel aan te trekken van anderen, iedereen vindt iets van wat je doet”, zegt Wilco.

“Maar ga samenwerken met elkaar en met je omgeving, dan kom je verder en houd je vat op je eigen toekomst.”

In de nabije toekomst willen Wilco en Rosan een nieuwe stal en ontvangstruimte bouwen, waar bezoekers het bedrijf beter kunnen leren kennen. Dat sluit mooi aan bij de samenwerking met scholen; zowel hogescholen, MBO en veel basisscholen. Regelmatig komen basisschoolklassen langs, zodat kinderen al vroeg ervaren hoe veelzijdig een boerderij is.

Het verhaal van Wilco en Rosan is er een van nuchter boeren en doorzetten. Als demobedrijf laten ze zien hoe natuurinclusief en biologisch werken in de praktijk vorm krijgt. “Zeg niet: ik kan niet zonder kunstmest of bestrijdingsmiddelen. Als je het niet probeert, zal je het ook nooit weten.”