Op het Landgoed Hemmen in de Overbetuwe ligt de biologische tuinderij De Stroom.In deze bosrijke omgeving telen de groentemeiden op 3 hectare lichte kleigrond een grote verscheidenheid aan groentes. Ze werken op biologische wijze, dus zonder kunstmest of bestrijdingsmiddelen. De gewassen kunnen hier rustig groeien tot smaakvolle en gezonde groentes.
Ze telen op 3,5 hectare zo'n 40 verschillende groentes. Ze hebben een boerderijwinkel en verkoop in de buurt. Ze werken samen met een akkerbouwer die onder andere het land ploegt. Wat de teelt betreft richt de akkerbouwer zich op de grootschalige groenten (zoals aardappels). De Stroom richt zich juist op de meer exclusieve en kleinschaliger te telen gewassen. Ook bijzondere appelrassen. En het is mogelijk om een appelboom te adopteren. Akkerranden zorgen voor de biodiversiteit.
In de lente beginnen ze met raapsteel, sla, spinazie en bosuitjes. In de zomer volgen de bospeen, courgette, boontjes en suikermais, en tomaten, aubergines en paprika in de tunnelkas. De herfst is de tijd om knolselderij, wortels, bieten en kolen binnen te halen, en in de winter hebben we nog prei, veldsla, boerenkool en spruitjes op het land. Dit is maar een greep uit alle gewassen die ze telen.
(Op een bord staat onder andere: Tuinderij De Stroom. Over een rivier die de Linge heet, ligt een brug. Iemand start een rode tractor. Beeldtitel: Op weg naar een natuurinclusieve landbouw: Tuinderij De Stroom. Een vrouw zit achter het stuur van de tractor. Ze rijdt over een terrein met schuren. Bij haar zitten twee andere dames. Linde Swart staat in een boerderijwinkel.)
RUSTIGE MUZIEK
LINDE SWART: Ik ben Linde en samen met mijn collega's Angelien en Welmoet hebben wij een tuinderij, Tuinderij De Stroom.
En we telen op 3,5 hectare ongeveer veertig verschillende groentes en die gaan met name in onze groentepakketten.
En daarnaast verkopen we ook groentes aan winkels in de buurt.
En we hebben een boerderijwinkel waar we elke vrijdagmiddag verkoop aan huis hebben.
ANGELIEN HERTGERS: Toen we hier kwamen konden we dus mee in de vruchtwisseling van de akkerbouwer.
André heeft honderd hectare en wij begonnen met één hectare.
Het werd steeds iets meer, omdat we steeds groter werden, nu is het drie hectare.
Door de jaren heen kwamen we erachter dat sommige percelen toch minder geschikt waren.
Dus sinds twee jaar roteren we tussen twee stukken.
(Aldus Angelien Hertgers, die buiten staat.)
Het voordeel van werken met een akkerbouwer is dat ze voor ons het land klaarmaken wij dus niet zelf hoeven te ploegen of te bemesten en daarvoor ook geen loonwerker hoeven in te huren waardoor het land gewoon op een goede manier zoals wij het willen en de akkerbouwer het ook wil, geploegd en bemest wordt.
WELMOET DE WAARD: We dachten van begin af aan als André pompoenen teelt en uien en aardappels dan hoeven wij dat niet te doen, want hij kan dat heel goed, grootschalig, efficiënt.
Dus wij richten ons dan op de fijnere gewassen en de echte verse gewassen.
(Aldus Welmoet de Waard, die op haar knieën in een akker zit en een gewas met groene bladeren oogst.)
DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT VERDER
We zitten nu samen op het bedrijf de Lingehof.
Het is gewoon voor ons heel erg prettig, want we hebben gewoon een mooie ruimte we hebben een gezamenlijke kantine, we hebben een overdekte wasplaats.
We hebben ook een tunnelkasje langs de schuur gebouwd.
En voor André is het ook prettig, want er zijn mensen op het erf.
Als er een bestelling is en er komt een vrachtwagen die moet geladen worden dan zijn er soms veel handen nodig en dan kunnen wij even bijspringen.
En André vindt het zelf ook belangrijk dat zijn producten ook in de buurt worden vermarkt en dat deel doen wij.
Ja, en we praten met elkaar, we inspireren elkaar.
(Linde pakt een knolgewas uit een kratje.)
ANGELIEN: Op ons land hebben we akkerranden, die zie je wel hier al die mooie zonnebloemen en allerlei verschillende kruiden staan erin die zijn ingezaaid door de akkerbouwer.
Dat is een project van hem, want heel veel van zijn akkers zijn die akkerranden.
En dat geeft ons op onze akkers heel veel natuurlijke vijanden voor allerlei insecten, je hebt allerlei vogels.
(Rode en gele bloemetjes staan langs een veld in een weidse omgeving. Linde staat in de tunnelkas.)
DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT VERDER
LINDE: We hebben hier in Hemmen het Hoogstamfruit Hemmen-project.
Dat zijn vierhonderd appelbomen, hoogstamappelbomen, oude rassen.
Vroeger stond de Betuwe vol met hoogstambomen die zijn allemaal gekapt omdat het niet economisch rendabel was.
Hier in Hemmen zijn er weer vierhonderd aangeplant om dat soort landschapselementen weer terug te brengen.
En het is ook van ecologische waarde, er staan mooie heggen omheen.
Er zijn vogelkastjes in de bomen gehangen.
Mensen kunnen een appelboom adopteren.
Dus dat houdt in dat ze voor vijftig euro een boom mogen uitkiezen.
Daar hebben ze het oogstrecht van.
En wij bieden ze in het voorjaar een bloesempicknick aan.
In het najaar hebben we dan plukdagen die we organiseren.
Iedereen gaat dan plukken, ook weer met de hele familie, echt ook een feest.
Dat is een ontzettend leuk project, dat we met z'n allen doen.
Dus zowel Tuinderij De Stroom, ik en mijn collega's, als Ekoboerderij de Lingehof.
(Linde zit op haar knieën in een akker en snijdt een stuk van een prei af.)
DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT VERDER
WELMOET: Als je een plan hebt en je wilt beginnen en je hebt zelf geen grond zou je kunnen proberen om bij landgoedeigenaren te informeren of bij akkerbouwers, want er kan ook best een samenwerking ontstaan.
Dat is in ieder geval bij ons gebeurd.
Dat het niet eenzijdig is, van, hè, je pacht een stuk land en dat is het maar dat er echt iets ontstaat, dat je elkaar aanvult dat er zich nieuwe takken kunnen ontwikkelen waardoor het voor beide partijen gewoon een meerwaarde heeft.
(Het Nederlandse wapenschild met daarnaast: Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Beeldtekst: Meer informatie over de bedrijfsvoering van Tuinderij De Stroom is te vinden op de factsheets over natuurinclusieve landbouw. Deze staan ook op Groen Kennisnet. Op weg naar een natuurinclusieve landbouw.)
DE RUSTIGE MUZIEK EBT WEG
(Regie: Joris van der Kamp. Techniek: Roald ten Hagen. Producent: In2Content. Copyright 2018.)